Chłopaki też płaczą. Mężczyźni już wiedzą, że nie muszą zawsze być silni
![(Fot. Getty Images)](/uploads/repository/zdjeciapola6/gettyimages-1036098768.jpg)
Choć nie raz widzieliśmy go we łzach, płacz Cristiana Ronaldo na mistrzostwach Europy wywołał lawinę komentarzy. Portugalski napastnik zapoczątkował swoim emocjonalnym wybuchem dyskusję o prawie mężczyzn do okazywania uczuć. Tym razem jednak liczba tych, którzy go bronią, wydaje się większa od liczby tych, którzy go wyśmiewają. Nadchodzi zmiana?
Mistrzostwa Europy w piłce nożnej 2024 dostarczyły widzom nie tylko sportowych emocji. Głośno zrobiło się o obscenicznym geście Jude’a Bellinghama, wypowiedziach politycznych Kyliana Mbappé oraz o płaczu Ronalda po nieudanym rzucie karnym. Ten ostatni temat najbardziej rozgrzał social media, a głosy krytyki popłynęły w kierunku tych, którzy… okrzyknęli zachowanie portugalskiego gwiazdora niemęskim. Warto przypomnieć, że w 2004 roku 19-letni wówczas napastnik także zalał się łzami, gdy jego drużyna odpadła z Euro, i wtedy obserwatorzy nie mieli litości dla reakcji piłkarza.
Co zmieniło się na przestrzeni dwóch dekad? Przede wszystkim nasze spojrzenie na uczuciowość mężczyzn. Świadomość, że depresja jest wszechobecna, a samobójcy to w zdecydowanej większości mężczyźni, każe zweryfikować podejście do publicznego okazywania przez nich uczuć. Właśnie tłamszenie emocji prowadzi często do tragedii. – Płacz jest ekspresją tego, jak się czujemy. Dobrze jest mieć na tyle silne poczucie bezpieczeństwa, by pozwolić sobie na ujawnienie własnych uczuć – mówi psychoterapeuta Jan Borowicz. – To, że męskie łzy budzą skrajne emocje, wynika z pewnością z naszych uwarunkowań i sposobu wychowania. Ci, których uczono, że łzy są domeną kobiet lub oznaką nieradzenia sobie w życiu, tak właśnie będą je odbierać – dodaje. Patriarchat wyrządził wiele zła nie tylko kobietom, lecz także mężczyznom. Sztywne rozgraniczenie dozwolonych zachowań i podział obowiązków ze względu na płeć skutkują utrwaleniem krzywdzących stereotypów. Widok znanych mężczyzn, którzy nie wstydzą się łez, z pewnością może przyspieszyć zmianę w tym obszarze.
Oscarowe łzy Joaquina Phoenixa
Co ciekawe, tych, którzy szydzą z łez sportowca, nie bawi wzruszenie aktorów czy piosenkarzy. Joaquin Phoenix, odbierając Oscara za rolę Jokera w 2019 roku, był niezwykle poruszony. Zamiast wymienienia osób, którym dziękuje, Joaquin wygłosił ze łzami w oczach mowę o tym, że w pracy aktora ważna jest dla niego możliwość stania się głosem tych, którzy głosu nie mają, a walka o prawa wszelkich mniejszości jest w istocie walką o sprawiedliwość. Apelował o zmianę wygodnych nawyków w imię dobra planety. Wreszcie wyznał, że sam wielokrotnie był łotrem i osobą trudną we współpracy, która jednak dostała drugą szansę. Łamiącym się głosem zakończył przemowę, cytując młodzieńczy wiersz zmarłego brata: – Biegnij na ratunek z miłością, a pokój podąży za tobą.
Wystąpienie aktora, którego niełatwy życiorys jest powszechnie znany, nagrodzono gorącymi brawami. Jego rodzice należeli do sekty, w której Joaquin z czwórką rodzeństwa spędził pierwsze lata życia. River, najstarszy z nich, miał doświadczyć tam molestowania seksualnego – być może spotkało to także jego młodszego brata. Kiedy rodzice opuścili sektę, dzieci trafiły do świata show-biznesu. Joaquin po kilku latach wycofał się z aktorstwa, jednak ponownie znalazł się w centrum zainteresowania, kiedy w 1993 roku stał się świadkiem śmierci Rivera. Dramatyczne nagranie, na którym słychać, jak Joaquin dzwoni po pomoc, obiegło cały świat. Aktor żył w cieniu tej tragedii, zmagał się z własnymi demonami i uzależnieniem od alkoholu. Ci, którzy widzieli go w trakcie pracy, mówią, że chowanie się za rolą jest czymś, co przychodzi Joaquinowi łatwiej niż bycie sobą, jednak odbierając Oscara, pokazał swoje prawdziwe emocje i poruszył tym ludzi.
![(Fot. Getty Images)](/uploads/repository/zdjeciapola6/gettyimages-1205187970.jpg)
Polityk, który nie krył wzruszenia
W czasie trwających osiem lat rządów Barack Obama płakał publicznie aż siedmiokrotnie. W kilku przypadkach jego emocje wiązały się ze śmiercią i pogrzebami osób mu bliskich czy wybitnych polityków. Za najbardziej pamiętne uznaje się wystąpienie z 2016 roku na temat zmiany przepisów dotyczących broni w USA. – Za każdym razem, kiedy myślę o tych dzieciach, czuję wściekłość – mówił Obama, nawiązując do ofiar masakry w szkole podstawowej Sandy Hook w Newtown z 2012 roku. Adam Lanza zastrzelił wtedy 20 dzieci i 6 nauczycielek, po czym popełnił samobójstwo. Prezydent USA, składając kondolencje rodzinom ofiar, nie krył łez. – Mogę mieć tylko nadzieję, że pomoże wam to, że nie jesteście sami w swojej rozpaczy – mówił.
Wystąpienie z 2012 roku komentatorzy polityczni i historycy uznali za rewolucyjne. – To największe emocje, jakie amerykański prezydent kiedykolwiek pokazał przed kamerą – mówił Jerald Podair, profesor historii z Lawrence University w Wisconsin. Nowy styl prezydentury analizowano przez pryzmat pochodzenia Obamy: nie był to kolejny przywódca ukształtowany przez środowisko białych protestantów, dla których trzymanie uczuć na wodzy jest cnotą, ale wywodził się z tradycji afroamerykańskiej, w której zachęca się do publicznego dzielenia się emocjami. W 2015 roku w wywiadzie dla BBC Obama uznał brak zmian w prawie dotyczącym dostępu do broni za swoją największą porażkę. Kiedy więc w kolejnym roku ustanowiono nowe prawo, jego łzy były jak najbardziej uzasadnione. I – co warto dodać – pozytywnie wpłynęły na obraz polityka. – Przykład ten dowodzi, jak zmienne są kulturowe normy dotyczące emocji – komentuje Jan Borowicz. – Pokazuje też, że płaczemy z bardzo wielu powodów: nie tylko ze smutku, żalu i rozpaczy, lecz także z wściekłości, bezsilności, radości, rozczarowania, ze wzruszenia czy zmęczenia. A czasem i dlatego, że tak dużo czujemy, iż tylko to pozostaje.
![(Fot. Getty Images)](/uploads/repository/zdjeciapola6/gettyimages-83548161.jpg)
Płacz ze szczęścia Pharrella Williamsa i Ke Huy Quana
„Happy” to bez wątpienia jedna z piosenek, którą należy dodać do playlisty na poprawę humoru. Wielki hit Pharrella Williamsa z 2013 roku był najczęściej odtwarzanym utworem drugiej dekady XXI wieku. Na YouTubie pojawiły się setki wersji teledysków, ukazujących młodszych i starszych ludzi z różnych krajów tańczących do utworu. – To było jak wielkie bum! – tak zamieszanie, jakie wywołał hit, komentował Pharrell w rozmowie z Oprah Winfrey. – Nie wiedziałem, co się dzieje, ludzie zaczęli nagrywać swoje filmy, to już nie jest tylko moja piosenka – mówił. Oprah zaprezentowała mu jeden z takich teledysków. Po jego obejrzeniu Pharrell zasłonił oczy dłonią, przez dłuższą chwilę nie był w stanie mówić. – To przytłaczające, bo robię to, co kocham. Tak wielu ludzi wierzyło we mnie tak długo, że doszedłem tu, gdzie jestem, i mogę czuć to, co czuję – powiedział w końcu. A komentarze? Piosenkarza uznano za jednego z nielicznych, którzy potrafią odczuwać wdzięczność przy jednoczesnym zachowaniu pokory.
– Ja często płaczę – mówi z rozbrajającą szczerością gwiazdor, który – co zdarza się rzadko – dostał drugą szansę w Hollywood i umiejętnie ją wykorzystał. Ke Huy Quan, który zagrał w „Indianie Jonesie i Świątyni Zagłady” u boku Harrisona Forda oraz w kultowym „Goonies”, musiał pożegnać się z aktorstwem, ponieważ na przełomie lat 80. i 90. w Hollywood nie było wielu ról dla Azjatów. Ke pracował więc za kamerą. Zajmował się układaniem choreografii walk do takich hitów jak X-Men, grywał epizody. W końcu spełniło się jego marzenie. – Zadzwonił telefon i usłyszałem: Chcemy cię! – tak opisuje moment otrzymania roli w hicie kinowym „Wszystko wszędzie naraz”. Po radości przyszły wątpliwości: – Nie miałem 20 lat. Nie byłem po trzydziestce. Miałem 49 lat, kiedy podjąłem decyzję o powrocie. Przestraszyło mnie to. Ale myśl o tym, że mógłbym żałować, że nie spróbowałem, przeraziła mnie jeszcze bardziej.
Odbierając Oscara za rolę we „Wszystko wszędzie naraz”, aktor zaraził swoim wzruszeniem publiczność. Łzy pojawiły się w jego oczach już w chwili, gdy usłyszał, że został laureatem. Zanim doszedł na scenę, płakała z nim spora część widowni, która zgotowała mu owację na stojąco. Quan podzielił się swoją historią: – Moja podróż zaczęła się na łodzi, spędziłem rok w obozie dla uchodźców i nagle wylądowałem na największej scenie w Hollywood. Mówią, że takie rzeczy zdarzają się tylko w kinie, a mnie przytrafiło się to naprawdę. Pamiętajcie, by wierzyć w swoje marzenia.
Łzy aktora przysporzyły mu wielu sympatyków. Dlaczego więc łzy Cristiana Ronaldo naraziły go na hejterskie komentarze? Być może chodzi o kolejny stereotyp, jakim jest postrzeganie sportowców jako silnych i twardych. – Na pewno sportowcy mają trudniejsze zadanie w przełamywaniu ról płciowych niż artyści, którym społecznie pozwala się na więcej swobody. Dobrze, że pojawia się możliwość publicznego ujawnienia uczuć, które świadczą o wrażliwości, delikatności czy zranieniu. Uczucia w końcu nie mają płci – mówi Borowicz.
Na szczęście nasza mentalność się zmienia i już dziś płacz piłkarza także przestaje śmieszyć. Przeciwnie: budzi zrozumienie. Do głosu dochodzi pokolenie wychowywane w inny sposób i to ono może dokonać zmian. Jeśli potrafimy konfrontować się z tym, co czujemy, i zastanawiać się nad własnymi emocjami, nie będziemy negatywnie oceniać płaczu innych – konkluduje Jan Borowicz.
Zaloguj się, aby zostawić komentarz.